De Zeeteevee: werken aan mediawijsheid over de schoolmuren heen

Eigen leefwereld

Expertise rond beeld en media, daar had het leerkrachtenteam van GBS Koksijde het meeste nood aan. En laat dat nu net zijn waar hun leerlingen dagelijks mee bezig zijn: Snapchat, tik tok, vlogs, online nieuws … : beeld en media zijn niet meer weg te denken uit het leven van jongeren. ‘We kozen media omdat we daar als leerkrachten nog het meest konden leren, maar we hadden niet beter kunnen aansluiten bij de interesses van de leerlingen,’ vertelt juf Shana van het vierde leerjaar. De leerlingen beamen dit: ze vinden het inspirerend om op school te leren over de dingen die ze thuis op hun eentje uitproberen, en dat samen met hun klasgenoten te kunnen doen. Juf Shana is blij met het enthousiasme van de leerlingen en ziet heel wat leerkansen. ‘Ze maken en bewerken sowieso foto's en video's, nu leren ze om dit ook op een onderbouwde manier te doen.’  

Tonen wat niet kan 

Hoe breng je wat er in je hoofd zit op een overtuigende manier in beeld? Michiel van JEF leert de klas stap voor stap hoe je dat kan doen. Hij begint met de vraag ‘wat is eigenlijk een shot?’ en legt gaandeweg de basistechnieken uit van fotografie en film: van cameraperspectieven en kadrering, tot voice-over, stopmotion en het gebruik van een green key of screen. Om dit alles onder de knie te krijgen gaan de leerlingen zelf met de technieken aan de slag. Ze bedenken fake news, presenteren dit in een ‘echte’ nieuwsstudio en maken foto’s van dingen die niet kunnen. ‘Superleuk, heel de klas had plezier!’ zegt Merel uit het vierde leerjaar. Tussen al het geëxperimenteer door staan de leerlingen stil bij een steeds actueel wordende vraag: hoe weet je wanneer een beeld echt is?

'We kozen media omdat we daar als leerkrachten nog het meest konden leren, maar we hadden niet beter kunnen aansluiten bij de interesses van de leerlingen.'

Juf Shana

Kritisch reflecteren 

Reflectie is de kern van het hele project. Niet enkel over de al dan niet fake beelden, maar ook over hun eigen leerproces. Aan het einde van elke dag  bekijkt de hele klas samen wat ze deden: wat is goed, wat kan beter, waarop moet je letten, wat verraadt dat het niet echt is, …? Ze leren van elkaars fouten en successen en voelen dat het veilig is om dit te doen. En ook de leerkrachten leren van de leerlingen. Zo leerde juf Shana bijvoorbeeld dat een emotie overdreven uitbeelden eigenlijk wel werkt in een video.  

Lage drempels, hoge leerkansen 

‘Ze zien dat iedereen stottert, prutst en lacht voor en achter de camera. Dat maakt het laagdrempelig,’ zegt projectcoördinator Lode Demey. ‘Er is niets dat moet en iedereen kan iets kiezen waar die zich comfortabel bij voelt'. In de ongedwongen sfeer ontdekken de leerlingen al snel onvermoede talenten. Zo kiest een leerlinge die anders moeilijk tot spreken komt er nu voor om in het bijzijn van de hele klas haar fake nieuws te brengen in een nieuwsstudio in New York! Juf Shana is trots. Een andere leerling blijkt een geboren cameraman en geniet echt wanneer hij zijn klasgenoten in beeld kan brengen.  

Het moeilijkst vonden de leerlingen de voice-over opdracht. ‘Het was chaotisch maar ook leuk om onze stem te horen zonder onszelf te zien.’ Uit beeld kreeg hun vindingrijkheid en humor alle ruimte. Zo werd een documentaire over salamanders een grappige conversatie tussen de salamander en de commentator. ‘Als volwassene kom je daar niet op. Bij hen komt dat gewoon vanzelf,’ zegt juf Shana vol bewondering. ‘Je ziet dat ze er fier op zijn en je ziet de rest van de klas kijken: amai, goed gedaan!’  

Kunstkuur

Het dynamoPROJECT is een onderdeel van een meerjaars, schooloverschrijdend traject rond beeld op GBS Koksijde. Eerder stapte de school al in in een Kunstkuur rond hetzelfde domein met Westhoek Academie. Kunstkuur-leerkracht Karla is ook bij dit project nauw betrokken. Karla volgt de werkmomenten met JEF mee en neemt uitgebreid verslag van alle activiteiten in een gedetailleerd logboek. Na afloop van het project deelt Westhoek Academie het logboek als praktijkgids met het leerkrachtenteam van GBS Koksijde, én met de collega's van de Gemeentelijke Basisschool Oostduinkerke, de partnerschool waarmee Westhoek Academie betrokken is in een ánder Kunstkuur-traject. Expertisedeling ten top dus!