Ritmekids

Het kleuterteam van de Sint-Annaschool in Hamme wilde dit jaar het muzisch domein muziek extra in de kijker zetten. Kinderen laten kennis maken met verschillende muziekinstrumenten werd de rode draad doorheen het project. Muziek beluisteren, ervaren, beleven, werken aan ritmiek en creatief musiceren… het kwam allemaal aan bod. ‘We hebben bij dit project muziek echt kunnen beleven in zijn totaliteit en daar zijn we fier op.’ 

‘We waren het er binnen het kleuterteam snel over eens dat we meer aandacht aan muziek wilden besteden in de klas’, vertelt Rita Buggenhout, directeur van de school. We brainstormden samen over onze wensen, onze noden, mogelijke onderwerpen en externe partners die ons daarbij konden ondersteunen. Door de inbreng van iedereen samen te leggen kreeg ons project vorm.’

De instrumentenkoffer

‘Elke klas heeft zijn instrumentenkoffer’, vertelt juf Katrien. Daar wilden we beter gebruik van maken. vzw Spelenderwijzer liet onze kleuters aan de hand van speelse, creatieve opdrachten kennis maken met de parameters klankkleur, klanksterkte, ritme, tempo, dynamiek. Samen maakten ze muziek op hun eigen lichaam en met allerhande voorwerpen en instrumenten uit de koffer. We leerden nieuwe spelactiviteiten aan om liedjes te zingen en zelf muziek te ontwerpen. Nadien maakten we de muziekinstrumenten zelf na in de klas.’

‘Naast de instrumenten uit de instrumentenkoffer, wilden we de kleuters ook laten kennismaken met de “moeilijkere” instrumenten. Omdat we aansluiting zochten binnen de eigen directe schoolomgeving klopten we aan bij de Gemeentelijke Academie voor Muziek, Woord en Dans’, vertelt juf Katrien. ‘De interactie met de kinderen was super! De oudsten hebben genoten van het zelf mogen bespelen van de instrumenten. We leerden bespeeltechnieken en zoals “leg je vinger onder je lip en blaas dan”, om zo correct op de dwarsfluit te spelen.’

Samenwerken met plaatselijke verenigingen

‘Aangezien wij een kleine parochieschool zijn, vinden we het belangrijk om samen te werken met plaatselijke verenigingen. Daarom nodigden we de Koninklijke harmonie St.-Anna uit. De leden toonden en bespeelden op geregelde tijdstippen muziekinstrumenten op school en we organiseerden een concert in de kerk waarop het hele dorp werd uitgenodigd. Dit bleek een succes en de harmonie zal zeker in de toekomst nog samenwerken met onze school.’

Door spelenderwijs met de instrumenten aan de slag te gaan konden ze ritme, duur en tempo ontdekken.

Peter en de wolf

‘Hoog tijd om de kleuters kennis te laten maken met het verhaal van Peter en de wolf. Elk personage in het verhaal werd verbonden aan een specifiek muziekinstrument dat we al leerden kennen. We verdeelden de groep volgens personages en geluid. Voor elk dier bedachten we een kostuum en een eigen beweging. Iedereen kon zich volledig laten gaan in zijn personage. Met dit alles knutselden we een opvoering in elkaar voor het grootouderfeest. Puur genieten!’ 

‘Ook boekten we een workshop van Peter en de wolf in het Muziekinstrumentenmuseum in Brussel. Het museum was aangenaam verrast dat onze kleuters zo vertrouwd waren met het verhaal. We bouwden het verhaal terug op met prenten, liedjes, spelletjes en een zoektocht naar de echte muziekinstrumenten in het museum.’

De leerzuchtige vrienden

‘Omdat onze school meeleeft met de carnavalstoet van Hamme leek het ons een leuk idee om de Fanfare 'De leerzuchtige vrienden', alias de houtblazers van Zogge, te betrekken in ons project. Zo leerden de kleuters heel eigenaardige muziekinstrumenten en ook een stukje lokaal erfgoed kennen. We organiseerden een carnavalsstoet door het dorp waarbij de leerlingen verkleed met de fanfare door het dorp trokken. Hun volgende komst staat trouwens al gepland’, vertelt Rita enthousiast. ‘Ze hadden dit zelf nog nooit gedaan en vonden het zelf een succes om op stap te gaan met een school ! Volgende keer willen we de leerlingen zelf muziek laten maken tijdens de optocht.’

Muziekelf

‘In een vertelatelier van Onderwijsservice rond ritmiek en muziek maakten de kleuters kennis met de muziekelf. De elf riep de hulp in van de kleuters om een lelijke en vervelende trol uit het bos te verjagen en haar vrienden te redden. Door spelenderwijs met de instrumenten aan de slag te gaan konden ze ritme, duur en tempo ontdekken. We vonden het fijn om bevestiging te krijgen dat we met onze werkwijze op de goede weg zijn.’

‘Zowel de leerkrachten als de kleuters hebben veel uit dit project geleerd. De samenwerking met de verschillende externe partners verliep vlot en alles gebeurde op het niveau van de kleuters. Ze hebben zich ten volle kunnen uitleven. Het project gaf veel ontdekkingskansen. Met de expertise die we dit jaar hebben opgedaan gaan we volgend schooljaar weer aan de slag!’

Tips van juf Katrien en directrice Rita

  • Zorg voor een duidelijke rode draad in je project. Wanneer alle onderdelen op elkaar zijn afgestemd en passen binnen een groter geheel, kan je veel diepgaander werken.
  • Door dingen vaak op verschillende manieren te herhalen konden we dieper ingaan op vaardigheden en ervaringen.
  • Zoek het niet te ver en werk met lokale partners. We vonden het belangrijk om samen te werken met plaatselijke verenigen zodat de kinderen de aanwezigheid van muziek in hun buurt konden leren kennen en beleven.
  • Laat de kinderen zo veel mogelijk zelf doen en beleven. Hoe kleiner de kinderen, hoe meer nood ze daaraan hebben. Het was uitdagend om de instrumenten zelf te mogen bespelen. Zelf de hoorn bespelen is iets helemaal anders dan er naar te kijken in een boek.