Anderstalige nieuwkomers leren zich creatief uitdrukken met theatertechnieken
De halftijdse onthaalklas voor anderstaligen van VBS Jan Rosier greep de kans om met theatermakers Amadeo Kollectif in zee te gaan rond creatieve expressie. Het resultaat? Samen theater maken, dwars door alle taalbarrières heen.
De instromers van de wereldklas van juf Goele Janssen van VBS Jan Rosier hebben leeftijden van 6 tot 13 jaar. Vaak hebben de leerlingen een behoorlijk parcours achter de rug of wonen ze zelfs nog in een asielcentrum. Een creatieve uitlaatklep vinden voor zo’n gemengde groep is dus best een pittige opdracht. Maar de school vond in Amadeo Kollectif de ideale partner voor een langlopend multidisciplinair traject.
Een veilige haven
Veiligheid is een van de belangrijkste aspecten in de klas van juf Goele. 'De leerlingen moet zich goed voelen en helemaal zichzelf kunnen zijn, dan pas durven ze Nederlands spreken. Het is dan ook enorm belangrijk dat we de prestatiedruk wegnemen, want die kan voor heel wat extra stress zorgen', legt juf Goele uit.
'De leerlingen moet zich goed voelen en helemaal zichzelf kunnen zijn, dan pas durven ze Nederlands spreken.'
Creatief zonder woorden
Ook voor Amadeo Kollectif was het een totaal andere manier van werken dan bij hun reguliere projecten. 'Normaal gaan we de filosofische en iets abstractere toer op', legt artistiek pedagoog Maily Beyrens uit. 'Maar omdat we in dit geval niet verbaal konden werken, hebben we gezocht naar andere laagdrempelige vormen van expressie, zoals "maak"-opdrachten, maar ook improvisatietheater. Onze meest uitgebreide workshop waren de stop-motion filmpjes. Hierbij konden ze ook hun technische vaardigheden aanscherpen.'
'De leerlingen kregen de kans om zichzelf te ontdekken in de wereld van de kunsten. Ze zijn enorm trots op wat ze gemaakt hebben.'
Inspirerende sessies
Voor hun halftijdse instapklas koos de school er bewust voor om het traject kort te houden, maar met langere workshops. Dit gaf de gelegenheid tot creatieve cross-overs. Zo gingen de leerlingen bijvoorbeeld ’s morgens aan de slag met collages. Die vormden dan de inspiratiebron voor een toneeltje later die dag. Ook de verschillende nationaliteiten van de leerlingen, met elk hun eigen vlag, kregen een prominente plek tijdens de sessies.
Tips van juf Goele:
- Kies voor een traject met voldoende afwisseling, en hecht niet al te veel belang aan een einddoel. Zo heerst er geen prestatiedruk en kan iedereen steeds makkelijk inpikken.
- Ga op zoek naar een flexibele partner met een gevarieerd aanbod. Maily en Siel hebben werkelijk het onderste uit de kan gehaald om onze leerlingen op een toegankelijke en laagdrempelige manier te betrekken bij de workshops.
- Hou zelf een open geest. Dankzij hun creatieve ideeën kregen de begeleiders van Amadeo Kollectif de onverdeelde aandacht van de leerlingen, ook al begrepen die niet altijd meteen wat er gezegd werd. Ik ga in de toekomst zeker de aangereikte technieken gebruiken in mijn lessen.
Een wederzijds leerproces
Juf Goele kijkt terug op een zeer geslaagde samenwerking met Amadeo Kollectif. 'Maily en Siel waren enorm goed voorbereid. Inspirerende opdrachten, enorm veel materialen en verschillende invalshoeken: … ook allemaal dingen waar we zelf mee aan de slag kunnen in onze eigen lessen. Maily en Siel hebben veel moeite gedaan om de leerlingen te betrekken. Dat is meer dan gelukt, want de klas keek altijd enorm uit naar hun bezoek. Het was de absolute topdag van de week!'
Ook voor Amadeo Kollectif was het project een nieuwe uitdaging, waarvoor ze zich heel wat inlazen, experimenteerden en zelfs externe expertise inriepen. Een engagement dat ze graag wilden aangaan om in de toekomst meer te kunnen inspelen op een maatschappelijke nood. Het werd uiteindelijk een wederzijds leerproces.
Wil jij ook samenwerken met een creatieve partner in jouw klas? Dat kan!
- Ontdek de kunstenaars en cultuureducatieve organisaties op Cultuurkuur. Of kies je eigen partner in je schoolbuurt.
- Op zoek naar inspirerende voorbeelden van andere scholen? Doorzoek onze praktijkvoorbeelden op onderwijsniveau of discipline.
Versterk cultureel bewustzijn in de klas.
Wil je meer inzetten op cultuur in jouw klas? Ontdek hoe.
Culturele vaardigheden
waarnemen
- De leerlingen maken stop-motion filmpjes met de vlaggen van hun land van herkomst. Bij elke vlag wordt de respectievelijke leerling aangehaald en op die manier gememoriseerd.
- De leerlingen kijken en luisteren naar medeleerlingen via kennismakingsspelletjes en toneeltjes.
verbeelden
- De leerlingen maken zelf popjes en kleine tafereeltjes als decor voor hun stop-motion filmpjes.
- Zelfgemaakte collages vormden de inspiratiebron voor improvisatietoneel.
conceptualiseren
- Tijdens het creatieproces komen er steeds nieuwe Nederlandse woorden en begrippen naar boven. De begeleiders vragen aan de leerlingen om die te herhalen en checken of ze begrepen worden.
analyseren
- Door de verschillende werkvormen leren de leerlingen zichzelf beter kennen en ontdekken ze waar hun sterktes liggen.
Dragers
lichaam
- De leerlingen beelden een tableau vivant uit en drukken zich uit met bewegingen in het improvisatietheater.
voorwerpen
- De leerlingen gaan aan de slag met muziekinstrumenten en allerhande materiaal om de stop motion-films mee uit te werken.
taal
- Alle communicatie en instructies gebeuren in het Nederlands: de leerlingen pikken al doende nieuwe woorden en begrippen op.
Grafische tekens
- De vlaggen van de thuislanden van de leerlingen dienen als vertrekpunt voor creatieve verwerking.